مجموعه تاریخی گنجعلی خان کرمان

مجموعه تاریخی گنجعلی خان کرمان

مجموعه تاریخی گنجعلی خان کرمان


مجموعه بناهای گنجعلی خان

مجموعه گنجعلی خان یکی از ارزشمندترین جاذبه‌های تاریخی و گردشگری شهر کرمان است که در کنار بازار بزرگ کرمان قرار گرفته و از بناهای تاریخی متعددی مثل میدان، کاروانسرا، حمام، مدرسه، مسجد، حمام و آب انبار تشکیل شده است.
محال است که به قصد گشت و گذار به کرمان بروید از این مجموعه تاریخی دیدن نکنید. پس اگر قصد سفر به کرمان را دارید همراه ما باشید تا یکی از معروف‌ترین آثار تاریخی شهر کرمان، مجموعه گنجعلی خان را بیشتر بشناسیم.

کمی بیشتر از مجموعه بناهای گنجعلی خان

اکثر شهرهای تاریخی ایران بازاری بزرگ و قدیمی دارند که نه تنها جایی برای آشنایی با لهجه و فرهنگ مردم بومی است بلکه می‌توان در آن اجناسی ارزان و اصیل هم پیدا کرد.
فضای بازارهای تاریخی، معماری قدیمی و زیبایی دارند که سال هاست خاطرات کسبه و خریداران زیادی را در گوشه گوشه خود جای داده است.
در کرمان نیز مانند بسیاری از شهرهای بزرگ ایران یک بازار قدیمی و بزرگ وجود دارد که در یکی از مناطق قدیمی شهر قرار گرفته است.
با رفتن به این بازار نه تنها به تماشای آنچه بر این شهر گذشته خواهید نشست، بلکه با بنایی مواجه خواهید شد که یکی از معروف‌ترین جاذبه‌های کرمان است و مجموعه گنجعلی خان نام دارد.
این مجموعه باشکوه دقیقا در کنار بازار کرمان قرار دارد و یادگاری از دوران شاه عباس صفوی است.
در دوران صفویه حاکمی معروف به نام گنجعلی خان چیزی نزدیک به سی سال بر کرمان حکمرانی می‌کرد. او در دوران حکومتش بناهای زیادی ساخت تا کرمان را آباد کند. یکی از این بناها همان مجموعه گنجعلی خان معروف است.
مساحت مجموعه گنجعلی خان چیزی حدود ۱۱ هزار متر مربع است. این مجموعه به سبک معماری اصفهانی و به دست شخصی به نام «محمد معماری یزدی» بنا شده است. همانطور که پیش از این گفتیم این بنا از قسمت‌های مختلفی تشکیل شده است.

مجموعه تاریخی گنجعلی خان کرمان

میدان گنجعلی خان کرمان

در مرکز شهر کرمان میدانی قرار دارد که در سه گوشه آن بازار و در ضلع دیگر آن سرای گنجعلی خان جلب توجه می‌کند.
این بنای تماشایی نشان دهنده اوج معماری قدیمی و سنتی ایران است. شما می‌توانید لحظاتی را به استراحت در کنار حوض و فضای سبز میدان بگذرانید و به تماشای کاشی کاری‌ها و طاق نماهای آجری بنشینید.
جالب است بدانید علی رغم اینکه زمان زیادی از ساخت بنای گنجعلی خان می‌گذرد تمام اصول شهرسازی در آن رعایت شده است.
در میدان گنجعلی خان هیچ ماشینی رفت و آمد نمی‌کند و باید زمانی که در آن هستید به پیاده‌روی بپردازید.

مجموعه تاریخی گنجعلی خان کرمان

دسترسی به مجموعه گنجعلی خان کرمان

بازار گنجعلی خان کرمان

بازار گنجعلی خان کرمان

بازار گنجعلی خان در قسمت جنوبی میدان قرار دارد. در سمت چپ بازار دستفروشانی را خواهید دید که در زیر طاق نماها بساط کسب و کارشان را پهن کرده اند و در سمت راست بازار حمام گنجعلی خان و هجده مغازه اطراف آن را مشاهده خواهید کرد. در نزدیکی بازار قدیمی کرمان بازار زرگرهای این شهر قرار دارد که در کرمان به نام بازار قیصریه نیز شناخته شده است. برای بازدید از بازار قیصریه کرمان باید به قسمت انتهایی بازار بروید.

مسجد گنجعلی خان کرمان

مسجد گنجعلی خان کرمان

در ضلع شمال شرقی میدان گنجعلی خان مسجدی باشکوه و تاریخی قرار دارد که چشم‌‌ها را به خود خیره می‌کند. گویا این مسجد در قدیم محل عبادت افراد داخل مدرسه و کاروانسرای مجموعه بوده است. با وجود اینکه مسجد گنجعلی خان ابعاد قابل توجهی ندارد اما شبستان و ایوان ورودی جالبی دارد که به ارزش آن می‌افزاید.
نمای ایوان گنجعلی خان ساده است و با گچ‌بری‌های زیبا و هندسی تزیین شده است. در بالای درب چوبی آن کتیبه‌ای سنگی قرار گرفته و کف ایوان با سنگ پوشیده شده است.
با عبور از ورودی مسجد راهرویی باریک را خواهید دید که شما را به شبستان مسجد و گنبد دیدنیش می‌رساند. محراب این مسجد با لوح مرمر و نقش گلدانی طراحی شده و توجه شما را جلب خواهد کرد.
برای دیدن اوج زیبایی و طراحی باشکوه مسجد به شبستان آن بروید که با گچبری، مقرنس کاری، نقاشی و کادر‌بندی تزیین شده است.
مسجد گنجعلی خان حالا دیگر فقط جنبه گردشگری داشته و محل برپایی نماز شمرده نمی‌شود.

حمام گنجعلی خان کرمان

حمام گنجعلی خان کرمان

یکی دیگر از بناهای مجموعه گنجعلی خان حمام تماشایی آن است که نباید آن را به هیچ عنوان از دست بدهید. سردر حمام با گچبری‌ها و نقاشی‌های زیبایی تزیین شده که قدمت بعضی از آن‌ها به دوران صفویه و بعضی دیگر به دوران قاجار بازمی‌گردد.
در پایین این نقاشی‌ها که در آن‌ها به موضوعاتی مثل شکار پادشاهان، کاروان شترها، خسرو شیرین و … پرداخته شده کتیبه‌ای زیبا از جنس مرمر سبز قرار گرفته که اشعاری را به خط خوش نستعلیق روی آن حکاکی کرده‌اند.
یکی از قسمت‌های قابل توجه حمام گنجعلی خان، رختکن آن است که در گوشه و کنار آن تودرتو‌های خلوتی برای عبادت و استراحت بنا شده است. درون رختکن حمام گنجعلی خان زیراندازها و تن خشک‌ کن‌هایی قرار داده شده است که حالا با وجود مجسمه‌های انسانی که در جای جای آن قرار داده‌اند و کل حمام را به موزه مردم شناسی تبدیل کرده‌اند حال و هوای حمام‌های قدیمی و سنتی را به خود گرفته است.

مجموعه تاریخی گنجعلی خان کرمان

مدرسه و کاروانسرا گنجعلی خان کرمان

اگر به قسمت شرقی میدان گنجعلی خان بروید مدرسه‌ای بزرگ را خواهید دید که علی رغم جوش و خروشی که روزگاری بچه‌های مدرسه به آن می‌بخشیدند تغییر کاربری داده و به کاروانسرا تبدیل شد.
جالب اینجاست که امروزه این محل دوباره جنبه آموزشی پیدا کرده و به ساختمان دانشکده هنر دانشگاه باهنر کرمان تبدیل شده است.

آب انبار گنجعلی خان کرمان

روبروی کاروانسرا ساختمانی است که به آب انبار این عمارت اختصاص داده شده و روزگاری محل نگه‌داری و ذخیره آب مردم شهر بوده است.

ضرابخانه گنجعلی خان کرمان

ضرابخانه گنجعلی خان کرمان

همانطور که می‌دانید ضرابخانه، محلی است که در آن سکه تولید می‌شود. ضرابخانه گنجعلی خان در بخش شمالی میدان قرار دارد که امروزه به موزه سکه تبدیل شده و بازدیدکنندگان زیادی دارد.
در معماری داخلی این ساختمان نمایی از آجر روی دیوارها گچبری شده و گنبدی بلند بر روی بنا جای دارد که در بالای آن کلاه فرنگی خودنمایی می‌کند
در زیر نورگیر این عمارت حوض مربعی شکلی را خواهید دید که نورپردازی جذابی در فضای داخلی به وجود آورده است.



ساغر الهی

نویسنده پونز

مطالب مشابه

پونز به روش‌های زیر در دسترس شماست
دانلود از بازار
دانلود از گوگل پلی
ربات تلگرام

گزارش مکان